RatujMY Dolinę Wilgi

Stowarzyszenie "RatujMY Dolinę Wilgi"

Nasze stowarzyszenie założyli zwykli mieszkańcy Doliny Wilgi (Janowic, Sierczy, Sygneczowa), którym zależy na środowisku, w którym żyją. Zamieszkaliśmy w rejonie rzeki Wilgi, ze względu na zieleń i ciszę – Wilga to jedna z niewielu rzek nieuregulowanych, malownicza i urokliwa. Wzgórza na jej brzegach są nadal zielone i zadrzewione, rozciąga się z nich daleki widok na dolinę i Beskidy.

Chcemy, aby tak było nadal. Zmiany są nieuniknione, wszyscy to wiemy. Jednak oczekujemy zmian na lepsze, nie na gorsze.

Niestety widzimy, że poszanowanie środowiska, a więc naszego otoczenia, nie zawsze jest należyte. Planowane są inwestycje, które mogą przeobrazić Dolinę Wilgi, zniszczyć przyrodę, i boimy się, aby nie zniszczyły naszego miejsca na ziemi.

Postanowiliśmy więc przeciwdziałać destrukcyjnym planom, oraz wspierać działania chroniące dolinę i rzekę. Ponieważ okazało się, że jest nas wielu, stowarzyszyliśmy się. Razem możemy więcej.

Interweniujemy w urzędach, zespołach inicjatywnych, współpracujemy z innymi organizacjami społecznymi. Pracujemy na rzecz środowiska i społeczeństwa charytatywnie i wszystkie prace wykonujemy w naszym czasie wolnym.

Działalność naszych członków trwa już od wielu lat. Oficjalnie Stowarzyszenie „RatujMY Dolinę Wilgi” powstało w maju 2022 roku.

Statut stowarzyszenia "RatujMY Dolinę Wilgi"

Stowarzyszenie zwykłe nosi nazwę „RatujMY Dolinę Wilgi”. W dalszych postanowieniach regulaminu zwane jest „Stowarzyszeniem”.
Terenem działania Stowarzyszenia jest powiat wielicki i powiaty sąsiednie.
Siedzibą Stowarzyszenia jest miejscowość Wieliczka.
Stowarzyszenie jest zawiązane na czas nieokreślony i działa na podstawie niniejszego regulaminu oraz przepisów ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach.
Działalność Stowarzyszenia oparta jest na pracy społecznej jej członków.
Cele Stowarzyszenia to:
1. Ochrona walorów przyrodniczych, krajobrazowych, ekologicznych i kulturowych terenu działania Stowarzyszenia.
2. Zapobieżenie uszczerbkowi w walorach opisanych w pkt.1 w szczególności wskutek rozbudowy sieci dróg publicznych lub innych inwestycji infrastrukturalnych.
3. Inicjowanie, wspieranie i pomoc mieszkańcom terenu działania Stowarzyszenia, którzy mogą zostać dotknięci w swych prawach poprzez rozbudowę sieci dróg publicznych lub innych inwestycji infrastrukturalnych.
Stowarzyszenie realizuje swoje cele poprzez:
1. Inicjowanie, wspieranie, pomoc i organizowanie zgromadzeń.
2. Inicjowanie, wspieranie, pomoc i organizowanie działań społecznych, informacyjnych, naukowych, kulturalnych.
3. Inicjowanie, wspieranie, pomoc i organizowanie protestów.
4. Inicjowanie, wspieranie, pomoc i organizowanie spotkań z decydentami w szczególności z przedstawicielami organów władzy publicznej rządowej i samorządowej.
5. Koordynowanie i wspieranie działań członków stowarzyszenia.
6. Zgłaszania opinii i wniosków pod adresem władz publicznych.
7. Zabieranie głosu i wyrażanie swojego stanowiska na forum publicznym.
8. Współpracę z organami administracji publicznej oraz innymi instytucjami i podmiotami.
9. Kierowanie postulatów do organów administracji publicznej i władz.
10. Prowadzenie innych działań sprzyjających realizacji celów Stowarzyszenia.
Członkiem stowarzyszenia może być osoba fizyczna posiadająca pełną zdolność do czynności prawnych i niepozbawiona praw publicznych, będąca obywatelem polskim lub cudzoziemcem oraz mieszkająca lub prowadząca działalność zawodową lub gospodarczą na obszarze powiatu wielickiego lub powiatu sąsiadującego z powiatem wielickim.
Przyjęcia nowych członków dokonuje Zebranie Członków uchwałą podjętą w ciągu 30 dni od daty złożenia deklaracji zawierającej rekomendację dwóch członków.
Członek ma prawo:
1. brać udział w zebraniach członków,
2. wybierać i być wybieranym do władz Stowarzyszenia,
3. korzystać z pomocy Stowarzyszenia w zakresie jego działalności.
4. Składać zapytania i domagać się odpowiedzi od Zarządu Stowarzyszenia.
Członek obowiązany jest do:
1. przestrzegania regulaminu i uchwał władz Stowarzyszenia,
2. aktywnego udziału w realizacji statutowych celów Stowarzyszenia,
3. przestrzegania norm współżycia społecznego,
4. regularnego opłacania składek członkowskich w pełnej, uchwalonej kwocie,
Członkostwo w Stowarzyszeniu ustaje na skutek:
1. Zrzeczenia się członkostwa,
2. Śmierci,
3. Pozbawienia praw publicznych,
4. Wykluczenia uchwałą zebrania członków,
5. Skreślenia z listy członków przez Zarząd z powodu niepłacenia składek członkowskich co najmniej przez 6 miesięcy, po pisemnym upomnieniu,
6. Skazania prawomocnym wyrokiem sądu powszechnego za przestępstwo umyślne,
Osoba wykluczona lub skreślona ma prawo wniesienia odwołania do Zebrania Członków w terminie 30 dni od daty doręczenia uchwały na piśmie. Zebranie Członków rozpatruje odwołanie w czasie najbliższych obrad, a jego decyzja jest ostateczna.
Władzami Stowarzyszenia są:
1. Zebranie członków które tworzą wszyscy członkowie Stowarzyszenia,
2. Zarząd liczący cztery osoby.
Decyzje i uchwały zebrania członków podejmowane są w głosowaniu jawnym. Zebranie może zdecydować o przeprowadzeniu głosowania tajnego.
Uchwały Zebrania Członków Stowarzyszenia podejmowane są zwykłą większością głosów przy obecności co najmniej połowy osób uprawnionych do głosowania chyba, że regulamin stanowi inaczej.
Zebranie Członków jest najwyższą władzą Stowarzyszenia, które podejmuje decyzje we wszystkich sprawach należących do zakresu działania Stowarzyszenia, o ile regulamin nie stanowi inaczej.
Do kompetencji Walnego Zebrania należy m.in:
1. ustalanie kierunków działania i rozwoju
2. przyjmowanie i odwoływanie członków
3. uchwalanie zmian regulaminu
4. podejmowanie decyzji o rozwiązaniu stowarzyszenia
5. podejmowanie decyzji o nabyciu oraz zbyciu nieruchomości lub prawa użytkowania wieczystego
6. podejmowanie decyzji o ustanowieniu ograniczonego prawa rzeczowego
7. podejmowanie decyzji o zawarciu umowy kredytu albo pożyczki
8. podejmowanie decyzji o przejęciu długu, uznaniu długu, zwolnieniu z długu, przystąpieniu do długu, zawarciu umowy poręczenia lub zawarciu innej podobnej umowy
Zebranie Członków zwołuje zarząd lub co najmniej 5 członków Stowarzyszenia. Zebraniem Członków kieruje Przewodniczący Zebrania.
Zebranie członków może odbywać się na odległość przy użyciu środków telekomunikacyjnych umożliwiających komunikowanie się na odległość.
Stowarzyszenie jest reprezentowane przez czteroosobowy Zarząd wybierany przez Zebranie Członków na 3 letnią kadencję. Zarząd wybiera spośród siebie przewodniczącego, zastępcę oraz dwóch członków. Każdy z członków zarządu może zostać odwołany lub powołany przez Zebranie Członków.
Do zakresu działania Zarządu należy:
1. reprezentowanie stowarzyszenia na zewnątrz
2. zarządzanie majątkiem stowarzyszenia
3. zwoływanie zebrania członków
Reprezentowanie Stowarzyszenia wymaga współdziałania co najmniej dwóch członków Zarządu.
Zarząd może podejmować uchwały zwykłą większością głosów.
Środki na działalność stowarzyszeniach pochodzą z:
1. składek członkowskich
2. dotacji
3. darowizn
4. zbiórek publicznych
5. spadków, zapisów,
6. dochodów z majątku stowarzyszenia
Decyzję w sprawie zmiany regulaminu oraz rozwiązania stowarzyszenia podejmuje Zebranie Członków zwykłą większością głosów przy obecności co najmniej 2/3 członków uprawnionych do głosowania. Do rozwiązania stowarzyszenia wybrany zostaje likwidator. Podejmując uchwałę o rozwiązaniu Stowarzyszenia Zebranie Członków określa przeznaczenie pozostałych środków finansowych Stowarzyszenia.
W sprawach nieuregulowanych niniejszym Regulaminem zastosowanie mają przepisy ustawy – Prawo o stowarzyszeniach.

Ochrona rzeki Wilgi

Rzeka Wilga jest cenna przyrodniczo. Zarówno w samych wodach jak też w Dolinie Wilgi znajduje się wiele chronionych, a nawet rzadkich gatunków roślin i zwierząt, o czym dokładnie piszemy w dalszej części:

Chronione gatunki flory

Chronione gatunki fauny

Co najważniejsze w Dolinie Wilgi zachował się jeszcze cały ekosystem nadrzeczny obejmujący nadbrzeżne łąki i lasy łęgowe. Miejsca takie objęte są szczególną ochroną w Polsce jak i w Unii Europejskiej.

Wiele osób niszczy tą ostoję natury, czy to w sposób zamierzony czy też nieświadomy. Nasze stowarzyszenie stara się chronić Dolinę Wilgi przed zagrożeniami ze strony osób prywatnych jak też urzędów publicznych.

W ramach ochrony rzeki Wilgi robimy:

sprzątamy lasy i koryto rzeki Wilgi,
prowadzimy monitoring zdarzeń (więcej w części: Monitoring),
interweniujemy w urzędach, których działania mogą naruszyć, a nawet zniszczyć środowisko naturalne Doliny Wilgi (więcej w części: Protest przeciwko korytarzom drogi S7),
pomagamy urzędom zajmującym się ochroną środowiska zachować naturalny ekosystem rzeki Wilgi (więcej w części: Użytek ekologiczny „Dolina Wilgi”),
poznajemy faunę i florę miejsca i dzielimy się tą wiedzą z innymi, aby pokazać piękno i wartość siedlisk nadrzecznych, i wzbudzić szacunek dla przyrody u lokalnych mieszkańców.

Mamy nadzieję, że nasza działalność choć w niewielkim stopniu przyczyni się do zachowania naturalnego charakteru Doliny Wilgi.

Monitoring

Monitoring to obserwacja tego, co zmienia się w Dolinie Wilgi, zarówno zmian pozytywnych, jak i negatywnych. Staramy się dokumentować pojawiające się rośliny i zwierzęta, zwłaszcza chronione, dzielimy się zdjęciami urokliwych meandrów rzeki.

Zachęcamy do włączenia się do akcji monitorowania Doliny Wilgi. Każdy może podzielić się swoim spostrzeżeniem. Wybierzcie się w Dolinę Wilgi na spacer, zróbcie zdjęcia, i prześlijcie do nas. Wierzymy, że będzie to dla Państwa przyjemność, a dla nas radość i pomoc.

Użytek ekologiczny "Dolina Wilgi"

Już od lat 80 ubiegłego wieku Dolina Wilgi uznana została za obszar cenny i wartościowy pod względem przyrodniczym, o czym świadczą opracowania naukowe. Piękno tego rejonu zostało też zauważone przez wrażliwych i bardziej świadomych mieszkańców, którzy dostrzegli jego wartość.

W roku 2000 powstał projekt utworzenia użytku ekologicznego „Dolina Wilgi”. W rok później powstała pierwsza inwentaryzacja środowiska przyrodniczego, która miała posłużyć utworzeniu użytku ekologicznego. Pomysł czekał jednak na realizację ponad 20 lat.

Pierwsza strona ulotki o projektowanym użytku ekologicznym "Dolina Wilgi", przygotowanej przez UMiGW w 2001 r.

W Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Miasta i Gminy Wieliczka z 4.03.2008 roku tereny wzdłuż rzeki Wilgi zostały wskazane jako wartościowe biologicznie z rekomendacją do utworzenia użytku ekologicznego.

Dużo wody musiało jednak upłynąć w Wildze zanim pomysł został podjęty na nowo. Stało się to na początku 2022 roku. Wszczęto procedurę utworzenia użytku, którą prowadził Referat Ochrony Środowiska Wydziału Gospodarki Komunalnej i Ochrony Środowiska Urzędu Miasta i Gminy Wieliczka. W tym mniej więcej czasie do sprawy przyłączyło się nasze stowarzyszenie.

Od tej pory poszło już, powiedzmy, szybko. W lecie i jesieni 2022 r. powstała druga inwentaryzacja i waloryzacja przyrodnicza na obszarze przewidzianym do utworzenia użytku, autorstwa dr. Macieja Kozaka i mgr Anny Boguś. Pod koniec tegoż roku wyznaczono też działki ewidencyjne, które miały wejść w skład użytku, oraz wytyczono teren. W sierpniu 2023 r. uzyskano pozytywną opinię Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w Krakowie.

Nasze Stowarzyszenie pilotowało w urzędzie proces przygotowania uchwały o utworzeniu użytku. Staraliśmy się być na bieżąco, dopingowaliśmy i popieraliśmy działania urzędu.

We wrześniu 2022 r. na nasz wniosek dopisano powstanie użytku ekologicznego „Dolina Wilgi” do celów powstającej w tym czasie „Strategii Rozwoju Miasta i Gminy Wieliczka na lata 2023 – 2030”.

19.09.2023 r. nastąpił wielki dzień – Rada Miasta i Gminy Wieliczka podjęła uchwałę nr LIX/841/2023 w sprawie ustanowienia użytku ekologicznego „Dolina Wilgi”. Byliśmy na posiedzeniu rady w tym dniu i nasz przedstawiciel zabrał głos popierając tą uchwałę.

Za utworzenie użytku ekologicznego „Dolina Wilgi” należą się podziękowania burmistrzowi Arturowi Koziołowi, Radzie Miasta i Gminy Wieliczak, ale przede wszystkim pracownikom Referatu Ochrony Środowiska UMiGW.

BARDZO DZIĘKUJEMY !!!

Wsparcie akcji proekologicznych

Zgodnie ze statutem naszego stowarzyszenia, nasza działalność skierowana jest przede wszystkim na teren Doliny Wilgi, ale nie tylko. Działamy w powiecie wielickim i powiatach sąsiednich.
Popieramy akcje proekologiczne organizowane przez mieszkańców, jak też władze gmin i wsi.

Do tej pory włączyliśmy się w akcje:

Światowy Dzień Ziemi (22.04.2023),
sprzeciw przeciwko budowie drogi S7 przez Dolinę Wilgi,
Światowy Dzień Ziemi (23.03.2024).

Sprzeciw przeciwko budowie drogi ekspresowej S7 przez Dolinę Wilgi jest bardzo szeroko zakrojoną akcją i opisujemy to szerzej w dalszej części Protest przeciwko korytarzom drogi S7. W ramach tego sprzeciwu współdziałamy z kilkoma komitetami i grupami mieszkańców: Golkowic, Wieliczki, Krakowa. Braliśmy udział w spotkaniach z: Generalną Dyrekcją Dróg Krajowych i Autostrad, Urzędu Miasta Krakowa, Urzędu Miasta i Gminy Wieliczka. Prezentowaliśmy nasze analizy na posiedzeniach Rady Miasta Krakowa, Zespołu Parlamentarnego ds. budowy drogi S7.

Jeżeli chcielibyście Państwo, abyśmy się przyłączyli do innych akcji proekologicznych i wsparli Was, prosimy o kontakt.

Protest przeciwko korytarzom drogi S7 przez użytek ekologiczny "Dolina Wilgi"

27 stycznia 2022 r. Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad przedstawiła Studium Korytarzowe dla budowy drogi ekspresowej S7 Kraków – Myślenice. Ta długo oczekiwana przez Małopolan droga stała się nagle zmorą dla mieszkańców południowego Krakowa, Wieliczki, Myślenic, oraz południowych miejscowości podkrakowskich.

Do tej pory wszystkie plany prowadzenia drogi S7 zakładały przebudowę drogi DK7 (Zakopianki) dostosowując jej parametry do kategorii drogi ekspresowej. Wszystkie plany zagospodarowania na tym odcinku uwzględniają rezerwy terenu pod taką właśnie przebudowę Zakopianki.
Tymczasem GDDKiA pokazała 6 wariantów korytarzy drogi S7 Kraków – Myślenice całkowicie nowymi trasami, począwszy od autostrady A4, a skończywszy na włączeniu w istniejącą już drogę S7 w Myślenicach.

Przebieg wszystkich wariantów korytarzy w Studium Korytarzowym GDDKiA. Mapy korytarzy można pobrać tutaj.

Dla nowych tras nie ma żadnych rezerw terenowych, więc wytyczono je przez tereny mieszkaniowe, w wielu obszarach gęsto zabudowane. Mieszkańcy tych terenów, z których część dopiero co postawili wymarzone domy, postanowili przeciwstawić się takiemu taktowaniu ich przez urząd. Powstały komitety protestacyjne, grupy mieszkańców, stowarzyszenia, które rozpoczęły protest przeciwko budowie nowej drogi przez ich tereny. Również nasze stowarzyszenie przyłączyło się do protestu.

Niestety aż cztery z sześciu wariantów korytarzowych przecina Dolinę Wilgi. Mało tego, studium GDDKiA proponuje powstanie węzłów zjazdowych w tej dolinie. Oznacza to, że Dolinę Wilgi przetnie nie tylko droga S7, ale także główne drogi dojazdowe do węzłów. Skutkiem tego będzie całkowite zniszczenie naszej doliny uznanej za cenny użytek ekologiczny prawnie chroniony. To wzbudziło absolutny sprzeciw naszego stowarzyszenia.

Węzły zjazdowe na korytarzach 2 - 5 w Dolinie Wilgi przedstawione w Studium Korytarzowym GDDKiA.

27 kwietnia 2022 r. Rada Miasta Krakowa podjęła rezolucje skierowaną do GDDKiA oraz do ministra infrastruktury, dotyczącą budowy odcinka drogi ekspresowej S7 Kraków – Myślenice. W rezolucji apelowano o wycofanie z opracowania wariantów 1 – 5 przechodzących przez południowe dzielnice Krakowa, oraz o przeprowadzenie konsultacji społecznych z mieszkańcami na trasie wariantu 6. Nasz przedstawiciel prezentował na tym posiedzeniu analizę ponadnormatywnego ruchu na autostradzie A4 po włączeniu do niej drogi S7 między węzłami Kraków – Południe a Kraków – Bieżanów, co może prowadzić do blokowania się tego odcinka.

Odpowiedzią ze strony GDDKiA była propozycja przedstawienia tzw. wariantu społecznego, akceptowanego przez urzędy i mieszkańców. Termin przedstawienie wariantu społecznego wyznaczono na koniec lipca 2023 r., który później został przedłużony do końca września 2023 r.

20 maja 2022 r. prezydent Krakowa powołał Zespół zadaniowy ds. opracowania propozycji przebiegu na terenie Gminy Miejskiej Kraków korytarza dla drogi ekspresowej S7 odcinek Kraków - Myślenice. Zespół ten przygotował propozycje dwóch nowych korytarzy omijających tereny mieszkalne w Krakowie: zachodni oraz wschodni. Propozycje te nie zostały zaakceptowane przez burmistrzów sąsiednich gmin i nie doszło do porozumienia.

Przebieg proponowanych korytarzy opracowanych przez krakowski Zespół zadaniowy.

Również w maju (12.05.2022 r.) powstał zespół parlamentarny ds. przebiegu drogi S7 w Małopolsce. Zespół ten zorganizował spotkania z mieszkańcami: Krakowa, dzielnicy X Swoszowice, Wieliczki, Myślenic, Mogilan. Przedstawiciele naszego stowarzyszenia brali udział w większości tych spotkań prezentując analizy dotyczące konfliktu drogi z użytkiem ekologicznym „Dolina Wilgi”, możliwościami realizacji drogi S7 po trasie przebudowanej „Zakopianki”, kolizji z dawną kopalnią soli „Barycz”.

23 maja 2023 r. GDDKiA ogłosiła przetarg na opracowanie Studium Techniczno – Ekonomiczno – Środowiskowego (STEŚ). W warunkach tego przetargu nie wskazano rozwiązania konkretnych wariantów korytarzy drogi S7, ale określono obszar, na którym ma zostać zaprojektowana droga. Obszar ten pokrywał się z obszarem analizowanym w Studium Korytarzowym z 2022 r., do którego dodano analizę korytarzy skrajnych (krakowskich) oraz analizę przebudowy „Zakopianki”. Zwycięzca ma 6 lat na wykonanie STEŚ. Przetarg ten został rozstrzygnięty 4 października 2023 r., ale zwycięzka firma wycofała się z podpisania umowy. 22.11.2023 r. GDDKiA powtórnie ogłosiła przetarg, który został rozstrzygnięty 11.01.2024 r. Opracowanie STEŚ wykonuje firma IVIA z siedzibą w Katowicach, z którą podpisano umowę 14.03.2024 r. Stowarzyszenie nasze przekazało do GDDKiA wszystkie materiały przedstawiające problemy prowadzenia drogi S7 w kolizji z użytkiem ekologicznym "Dolina Wilgi". Materiały te przekazane miały być do zwycięzcy przetargu, który powinien je wziąć pod uwagę.

Wszystkie komitety i grupy mieszkańców wysłały wiele pism do różnych urzędów z argumentami, dlaczego droga ekspresowa nie powinna przebiegać przez ich tereny. Odbyło się też wiele spotkań z władzami i burmistrzami gmin, z posłami i senatorami z okręgu Małopolski.

Nasze stowarzyszenie współpracuje ze wszystkimi grupami i komitetami mieszkańców, które protestują przeciwko korytarzom S7 wyznaczonym przez GDDKiA w kolizji z użytkiem ekologicznym "Dolina Wilgi". Najważniejsze bowiem jest powstrzymanie machiny biurokratycznej, która za nic ma utratę nieruchomości mieszkańców, oraz dewastację środowiska. Samodzielnie, albo z innymi komitetami, wysłaliśmy mnóstwo pism i petycji do urzędów.
Przygotowaliśmy też wiele analiz pokazujących błędy i braki przy opracowaniu Studium Korytarzowego przez GDDKiA. Ich wyniki przekazaliśmy do GDDKiA, radnych Krakowa, posłów, oraz prezentowaliśmy na posiedzeniach zespołów. Na bazie analiz domagamy się odrzucenia wariantów korytarzy drogi S7 przecinających Dolinę Wilgi. Jest to możliwe poprzez kilka możliwości:

powrót do wcześniejszej koncepcji poprowadzenia drogi ekspresowej S7 po trasie obecnej „Zakopianki” z konieczną jej przebudową, jako wariantu najmniej kolidującego z zabudową oraz najmniej ingerującą w środowisko,
opracowanie korytarza zbliżonego do wariantu 6 z ominięciem Wieliczki i włączeniem się do A4 w węźle Niepołomice albo Targowisko,
opracowanie korytarza zachodniego z włączeniem się do A4 w węźle Morawica albo Kraków – Bielany.

Linki do analiz przygotowanych przez nasze stowarzyszenie podane są poniżej.

Proces wytyczenia i budowy drogi ekspresowej jest długotrwały i zajmie ok. 10 lat. Jesteśmy jednak zdeterminowani i będziemy protestować tak długo, jak będzie trzeba. I chcemy to wyraźnie powiedzieć: nie jest to protest przeciwko drodze S7 w ogóle, ale przeciwko zniszczeniu cennego i malowniczego miejsca jakim jest Dolina Wilgi. Mamy nadzieję, że nam się powiedzie.

Analizy Studium Korytarzowego opracowane przez nasze stowarzyszenie:

Poniżej linki do stron innych grup protestujących przeciw drodze S7 przez użytek ekologiczny "Dolina Wilgi":

SPRZECIW S7 - wariant przez Janowice i okolice

STOP S7 Kraków

STOP S7 w Golkowicach i Podstolicach

Rzeka Wilga

Wg Słownika Geograficznego Królestwa Polskiego:

Wilga – potok górski w powiecie wielickim, powstaje z połączenia dwu potoków, z których jeden płynie od wsi Ochojno Górne, drugi z pod Janowic. Wyniosłości otaczające ich źródła sięgają 360 m n.p.m. Połączywszy się na północny – wschód od Podstolic tworzą potok podążający w kierunku zachodnim na Golkowice, Zbydniowice do Wróblowic. Odtąd zwraca się Wilga ku północy i na Opatkowice, Jugowice, Łagiewniki podąża ku Wiśle, do której uchodzi przy Ludwinowie, naprzeciw Kazimierza, przedmieścia Krakowa. Całkowita długość wynosi około 25 km. W wodę bywa uboga.

Wilga 3, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. XIII: Warmbrun – Worowo, Warszawa 1893, s. 467.

Wilga to prawy dopływ Wisły, długości 24,1 km. Zbiera wody z Pogórza Wielickiego i jego przedproża, zbudowanego głównie z utworów fliszowych. Rzeka silnie meandrująca, w dolnym biegu na terenie Krakowa uregulowana. W górnym biegu toczy wody I klasy czystości, od Swoszowic zanieczyszczone, a w dolnym biegu od tzw. „Białych Mórz” (hałda dawnych Zakładów Sodowych) woda jest V klasy czystości, czyli bardzo zanieczyszczona.

A teraz trochę inaczej…

Na południe od Krakowa i na południowy zachód od Wieliczki wśród pagórków Pogórza Wielickiego przepływa niewielka rzeczka Wilga, która utworzyła malowniczą, ukrytą dolinę. Jest jedną z ostatnich nieuregulowanych rzek w Małopolsce, dlatego pełna jest meandrów, powalonych drzew, korzeni, nadbrzeżnych zarośli i konarów pochylających się nad jej biegiem. W lustrze wody odbijają się chmury, błękit nieba, korony drzew. Taka jest właśnie Wilga.

Trudno uwierzyć, że ta mała rzeczka może być tak urokliwa.

Wilga utworzyła dolinę, w której wije się jak wąż. Za każdym zakrętem odkrywa tajemnicę następnego zakola, kolejnego uroczego obrazu. Brzegi Wilgi wciąż jeszcze porośnięte są zagajnikami i łęgami, zbocza wzgórz po obu jej stronach, mimo iż są coraz gęściej zabudowane, są zielone, niekiedy jeszcze pokryte szachownicami pól.

W Dolinie Wilgi jest spokojnie, cicho, słychać śpiew ptaków. Przedzierając się przez zarośla można spłoszyć bażanty, usłyszeć dzięcioła albo patrona rzeki – wilgę. Można odnaleźć pnie drzew ogryzionych przez bobry, spod nóg uciekają przestraszone żaby. Na łąkach kwitnie wiele kwiatów i cykają świerszcze, w noc Świętojańską tańczą świetliki. Ze wzgórz nad doliną na południe rozpościera się panorama na Beskidy i Tatry, zaś na północ nocą można stanąć nad gwiazdozbiorem świateł Krakowa i Wieliczki.

Przyjedźcie nad Wilgę, pójdźcie choć kawałek jej biegiem – zobaczycie, że blisko osiedli nadal istnieje naturalny, unikatowy już świat. Wilgę przecina kilka szlaków turystycznych i tras rowerowych. Czasem ktoś zatrzymuje się na mostkach, aby popatrzeć na wodę, albo staje na stromym brzegu obok starej wierzby, by zachwycić się: "Łał, ale tu ładnie”. Naprawdę warto.

Użytek ekologiczny "Dolina Wilgi"

Dolina Wilgi jest nie tylko piękna, ale jest siedliskiem wielu roślin i zwierząt, także chronionych. Piszemy o tym dokładnie w dalej:

Chronione gatunki flory

Chronione gatunki fauny

Cenne typy siedlisk

19.09.2023 r. na wniosek burmistrza Wieliczki Artura Kozioła, Rada Miejska Wieliczki podjęła uchwałę o ustanowieniu użytku ekologicznego „Dolina Wilgi” (dokładnie o procesie tworzenia użytku piszemy tutaj).

Obszar użytku ekologicznego Dolina Wilgi obejmuje około 5,9 kilometrowy odcinek doliny rzeki Wilgi znajdujący się na terenie Pogórza Wielickiego. Jest to jedna z najlepiej zachowanych pod względem geomorfologicznym dolin małych rzek podgórskich. Na tym odcinku Wilga płynie w głębokiej dolinie o stromych zboczach i płaskim dnie, tworzącym terasę zalewową, po której meandruje. Charakter rzeki zmienia się wraz z jej biegiem, od typowo podgórskiego w górnym biegu (Janowice, Koźmice Wielkie) do nieco spokojniejszego w rejonie Golkowic. Dno doliny robi się bardziej płaskie i coraz szersze, a nurt tworzy malownicze zakola (rzeka silnie meandruje). Wzdłuż cieku rosną zarośla łęgowe, miejscowo tworzące rozleglejsze lasy i zadrzewienia oraz łąki zmiennowilgotne i świeże.

Teren użytku ekologicznego Dolina Wilgi obejmuje obszar Doliny Wilgi na obszarze sołectw: Golkowice, Grabówki, Podstolice, Janowice, Sygneczów, Koźmice Wielkie na terenie gminy Wieliczka.

Mapa użytku ekologicznego "Dolina Wilgi" dostępna jest tutaj.

Gatunki chronione flory

Poniżej lista chronionych gatunków flory, których występowanie zostało potwierdzone na terenie Doliny Wilgi.

Lp.	Nazwa polska	Nazwa łacińska	Forma ochrony	Zdjęcie
	MCHY	BRYOPHYTA
	ROKIETOWATE	HYPNACEAE
1	Mokradłoszka zaostrzona	Calliergonella cuspidata	Ochrona częściowa, Światowa Czerwona księga (LC)

	PAPROTNIKI	PTERIDOPHYTA
	SKRZYPOWATE
2	Skrzyp olbrzymi	Equisetum telmateia	Światowa Czerwona księga (LC)

	NASIENNE	SPERMATOPHYTA
	BOBOWATE
3	Wyka zaroślowa	Vicia dumetorum (sepium)	Polska Czerwona Lista -748. (NT), Światowa Czerwona księga (LC)
	BRZOZOWATE	BETULACEAE
4	Olsza czarna	Alnus glutinosa	Światowa Czerwona księga (LC)
5	Grab pospolity	Carpinus betulus	Światowa Czerwona księga (LC)
6	Brzoza brodawkowata	Betula pendula	Światowa Czerwona księga (LC)
	BUKOWATE
7	Dąb szypułkowy	Quercus robur	Światowa Czerwona księga (LC)
	CIBOROWATE	CYPERACEAE
8	Turzyca błotna	Carex acutiformis	Światowa Czerwona księga (LC)
9	Turzyca zaostrzona	Carex gracilis (acuta)	Światowa Czerwona księga (LC)
10	Turzyca dzióbkowata	Carex rostrata	Światowa Czerwona księga (LC)
11	Turzyca Hartmana	Carex hartmaniorum	Polska Czerwona Lista-143. (NT)
	GOŹDZIKOWATE	CARYOPHYLLACEAE
12	Goździk pyszny	Dianthus superbus	Ochrona ścisła, Polska Czerwona Lista – 252. (VU)
	JASKROWATE	RANUNCULACEAE
13	Pełnik europejski	Trollius europaeus	Ochrona ścisła, Polska Czerwona Lista – 723. (VU)
14	Knieć błotna	Caltha palustris	Światowa Czerwona księga (LC)
	KOSAĆCOWATE	IRIDACEAE
15	Kosaciec żółty	Iris pseudacorus	Światowa Czerwona księga (LC)
16	Kosaciec syberyjski	Iris sibirica	Ochrona ścisła, Polska Czerwona Lista – 388. (VU), Światowa Czerwona księga (NT)
17	Mieczyk dachówkowaty	Gladiolus imbricatus	Ochrona ścisła, Polska Czerwona Lista – 354. (NT), Światowa Czerwona księga (NT)
	LILIOWATE	LILIACEAE
18	Złoć żółta	Gagea Lutea	Światowa Czerwona księga (LC)
19	Lilia złotogłów	Lilium martagon	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
	OLIWKOWATE	OLEACEAE
20	Jesion wyniosły	Fraxinus excelsior	Światowa Czerwona księga (NT)
	PIERWIOSNKOWATE	PRIMULACEAE
21	Pierwiosnek (pierwiosnka) wyniosły	Primula elatior	Ochrona częściowa, Światowa Czerwona księga (LC)
	ROGATKOWATE	CERATOPHYLLACEAE
22	Rogatek sztywny	Ceratophyllum demersum	Światowa Czerwona księga (LC)
	RÓŻOWATE	ROSACEAE
23	Czeremcha zwyczajna	Padus avium	Światowa Czerwona księga (LC)
24	Krwiściąg lekarski	Sanguisorba officinalis	Światowa Czerwona księga (LC)
	ŚLAZOWATE	MALVACEAE
25	Lipa drobnolistna	Tilia cordata	Światowa Czerwona księga (LC)
	WIĄZOWATE	ULMACEAE
26	Wiąz szypułkowy	Ulmus laevis	Światowa Czerwona księga (LC)
27	Jawor	Acer pseudoplatanus	Światowa Czerwona księga (LC)
	WIERZBOWATE	SALICACEAE
28	Topola biała	Populus alba	Światowa Czerwona księga (LC)

Poniżej lista chronionych gatunków grzybów, których występowanie zostało potwierdzone na terenie Doliny Wilgi.

Lp.	Nazwa polska	Nazwa łacińska	Forma ochrony	Zdjęcie
	GRZYBY WIELKOOWOCNIKOWE	FUNGI
	SMARDZOWATE	MORCHELLACEAE
1	Mitrówka (smardz) półwolna	Morchella gigas	Ochrona częściowa, Polska Czerwona lista grzybów wielkoowocnikowych (R)

Gatunki chronione fauny

Poniżej lista chronionych gatunków fauny, których występowanie zostało potwierdzone na terenie Doliny Wilgi.

Lp.	Nazwa polska	Nazwa łacińska	Forma ochrony	Zdjęcie
	SSAKI	MAMMALIA
	PARZYSTOKOPYTNE	ARTIODACTYLA
1	Jeleń szlachetny	Cervus elaphus	Światowa Czerwona księga (LC)
2	Sarna	Capreolus capreolus	Światowa Czerwona księga (LC)
	*	CETARTIODACTYLA
3	Dzik euroazjatycki	Sus scrofa	Światowa Czerwona księga (LC)
	DRAPIEŻNE	CARNIVORA
4	Borsuk	Meles meles	Światowa Czerwona księga (LC), Konwencja Berneńska zał. III
5	Gronostaj	Mustela erminea	Ochrona częściowa, Światowa Czerwona księga (LC), Konwencja Berneńska zał. III
6	Kuna domowa	Martes foina	Światowa Czerwona księga (LC), Konwencja Berneńska zał. III
7	Kuna leśna	Martes martes	Światowa Czerwona księga (LC), Konwencja Berneńska zał. III
8	Lis	Vulpes vulpes	Światowa Czerwona księga (LC)
9	Tchórz zwyczajny	Mustela putorius	Światowa Czerwona księga (LC), Dyrektywa Siedliskowa zał. V, Konwencja Berneńska zał. III
10	Wydra	Lutra lutra	Ochrona częściowa, Światowa Czerwona księga (LC), Dyrektywa Siedliskowa zał. II i IV, Światowa Czerwona księga (NT), Konwencja Berneńska zał. II
	ZAJĄCOKSZTAŁTNE	LAGOMORPHA
11	Zając szarak	Lepus europaeus	Światowa Czerwona księga (LC)
	GRYZONIE	RODENTIA
12	Bóbr europejski	Castor fiber	Ochrona częściowa, Światowa Czerwona księga (LC), Dyrektywa Siedliskowa zał. II i IV, Konwencja Berneńska zał. III
13	Wiewiórka pospolita	Sciurus vulgaris	Ochrona częściowa, Światowa Czerwona księga (LC), Konwencja Berneńska zał. III

	PTAKI	AVES
	BLASZKODZIOBE	ANSERIFORMES
14	Krzyżówka	Anas platyrhynchos	Światowa Czerwona księga (LC)
	JERZYKOWE	APODIFORMES
15	Jerzyk	Apus apus	Ochrona ścisła czynna, Światowa Czerwona księga (NT)
	SIEWKOWE	CHARADRIIFORMES
16	Czapla siwa	Ardea cinerea	Ochrona częściowa, Światowa Czerwona księga (LC)
17	Czajka	Vanellus vanellus	Ochrona ścisła czynna, Światowa Czerwona księga (NT), Dyrektywa Ptasia zał. II
18	Śmieszka	Chroicocephalus ridibundus	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
	BRODZĄCE	CICONIIFORMES
19	Bocian biały	Ciconia ciconia	Ochrona ścisła czynna, Światowa Czerwona księga (LC), Dyrektywa Ptasia zał. I
	GOŁĘBIOWE	COLUMBIFORMES
20	Grzywacz	Columba palumbus	Światowa Czerwona księga (LC), Dyrektywa Ptasia zał. II, Konwencja Berneńska zał. III
21	Sierpówka	Streptopelia decaocto	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC), Dyrektywa Ptasia zał. II,
	KRASKOWE	CORACIIFORMES
22	Zimorodek	Alcedo atthis	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC), Dyrektywa Ptasia zał. I
	KUKUŁKOWE	CUCULIFORMES
23	Kukułka	Cuculus canorus	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
	SZPONIASTE	FALCONIFORMES
24	Jastrząb	Accipiter gentilis	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
25	Krogulec	Accipiter nisus	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
26	Myszołów	Buteo buteo	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
27	Pustułka	Falco tinnunculus	Ochrona ścisła czynna, Światowa Czerwona księga (LC)
	GRZEBIĄCE	GALLIFORMES
28	Bażant	Phasianus colchicus	Światowa Czerwona księga (LC)
	ŻURAWIOWE	GRUIFORMES
29	Derkacz	Crex crex	Ochrona ścisła czynna, Światowa Czerwona księga (LC)
30	Kokoszka	Gallinula chloropus	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC), Dyrektywa Ptasia zał. II
	WRÓBLOWE	PASSERIFORMES
31	Wrona siwa	Corvus cornix	Ochrona częściowa
32	Sroka	Pica pica	Ochrona częściowa, Światowa Czerwona księga (LC), Dyrektywa Ptasia zał. II
33	Raniuszek	Aegithalos caudatus	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
34	Skowronek	Alauda arvensis	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC), Dyrektywa Ptasia zał. II
35	Pełzacz leśny	Certhia familiaris	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
36	Sójka	Garrulus glandarius	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC), Dyrektywa Ptasia zał. II
37	Trznadel	Emberiza citrinella	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
38	Potrzos	Emberiza schoeniclus	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
39	Makolągwa	Carduelis cannabina	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
40	Szczygieł	Carduelis carduelis	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
41	Dzwoniec	Chloris chloris	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
42	Grubodziób	Coccothraustes coccothraustes	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
43	Zięba	Fringilla coelebs	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
44	Kulczyk	Serinus serinus	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
45	Oknówka	Delichon urbicumran	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
46	Dymówka	Hirundo rustica	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
47	Gąsiorek	Lanius collurio	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC), Dyrektywa Ptasia zał. I
48	Świergotek łąkowy	Anthus pratensis	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
49	Pliszka siwa	Motacilla alba	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
50	Pliszka górska	Motacilla cinerea	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
51	Muchołówka szara	Muscicapa striata	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
52	Wilga	Oriolus oriolus	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
53	Modraszka	Cyanistes caeruleus	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
54	Bogatka	Parus major	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
55	Sosnówka	Periparus ater	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
56	Czarnogłówka	Poecile montanus	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
57	Sikora uboga	Poecile palustris	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
58	Wróbel	Passer domesticus	Ochrona ścisła czynna, Światowa Czerwona księga (LC), Konwencja Berneńska zał. III
59	Kowalik	Sitta europaea	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
60	Szpak	Sturnus vulgaris	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC), Dyrektywa Ptasia zał. II
61	Łozówka	Acrocephalus palustris	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
62	Zaganiacz	Hippolais icterina	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
63	Strumieniówka	Locustella fluviatilis	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
64	Pierwiosnek	Phylloscopus collybita	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
65	Piecuszek	Phylloscopus trochilus	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
66	Kapturka	Sylvia atricapilla	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
67	Cierniówka	Sylvia communis	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
68	Piegża	Sylvia curruca	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
69	Strzyżyk	Troglodytes troglodytes	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
70	Rudzik	Erithacus rubecula	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
71	Kopciuszek	Phoenicurus ochruros	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
72	Pokląskwa	Saxicola rubetra	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
73	Kos	Turdus merula	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC), Dyrektywa Ptasia zał. II
74	Śpiewak	Turdus philomelos	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC), Dyrektywa Ptasia zał. II
75	Kwiczoł	Turdus pilaris	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC), Dyrektywa Ptasia zał. II
76	Paszkot	Turdus viscivorus	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
	DZIĘCIOŁOWE	PICIFORMES
77	Dzięcioł duży	Dendrocopos major	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
78	Dzięciołek	Dendrocopos minor	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC)
79	Dzięcioł czarny	Dryocopus martius	Ochrona ścisła czynna, Światowa Czerwona księga (LC), Dyrektywa Ptasia zał. I
80	Dzięcioł zielony	Picus viridis	Ochrona ścisła czynna, Światowa Czerwona księga (LC)

	GADY	REPTILIA
	ŁUSKONOŚNE	SQUAMATA
81	Zaskroniec zwyczajny	Natrix natrix	Ochrona częściowa, Światowa Czerwona księga (LC)
82	Jaszczurka zwinka	Lacerta agilis	Ochrona częściowa, Światowa Czerwona księga (LC), Dyrektywa Siedliskowa zał. IV, Konwencja Berneńska zał. II
83	Jaszczurka żyworodna	Zootoca vivipara	Ochrona częściowa, Światowa Czerwona księga (LC)

	PŁAZY	AMPHIBIA
	PŁAZY BEZOGONOWE	ANURA
84	Ropucha szara	Bufo bufo	Ochrona częściowa, Światowa Czerwona księga (LC)
85	Żaba wodna	Pelophylax esculentus (Rana esculenta)	Ochrona częściowa, Dyrektywa Siedliskowa zał. V
86	Żaba jeziorkowa	Pelophylax lessonae (Rana lessonae)	Ochrona częściowa, Światowa Czerwona księga (LC), Dyrektywa Siedliskowa zał. IV
87	Żaba śmieszka	Pelophylax ridibundus (Rana ridibunda)	Ochrona częściowa, Światowa Czerwona księga (LC), Dyrektywa Siedliskowa zał. V
88	Żaba trawna	Rana temporaria	Ochrona częściowa, Światowa Czerwona księga (LC), Dyrektywa Siedliskowa zał. V
89	Rzekotka drzewna	Hyla arborea	Ochrona ścisła czynna, Światowa Czerwona księga (LC), Dyrektywa Siedliskowa zał. IV, Konwencja Berneńska zał. II
90	Żaba zwinka	Rana dalmatina	Ochrona ścisła, Światowa Czerwona księga (LC), Dyrektywa Siedliskowa zał. IV, Konwencja Berneńska zał. II
	PŁAZY OGONIASTE	CAUDATA
91	Traszka zwyczajna	Lissotriton vulgaris (Triturus vulgaris)	Ochrona częściowa, Światowa Czerwona księga (LC)

	RYBY PROMIENIOPŁETWE	ACTINOPTERYGII
	KARPIOKSZTAŁTNE	CYPRINIFORMES
92	Karp	Cyprinus carpio	Światowa Czerwona księga (VU)
93	Kleń	Squalius cephalus	Światowa Czerwona księga (LC)
94	Strzebla potokowa	Phoxinus phoxinus	Światowa Czerwona księga (LC)
	ŁOSOSIOKSZTAŁTNE	SALMONIFORMES
95	Pstrąg potokowy	Salmo trutta m.fario	Światowa Czerwona księga (LC)

	MAŁŻE	BIVALVIA
	*	UNIONOIDEA
96	Skójka gruboskorupowa	Unio crassus	Ochrona ścisła czynna, Polska czerwona księga (EN), Światowa Czerwona księga (EN), Dyrektywa Siedliskowa zał. II i IV, Konwencja Berneńska zał. II

	ŚLIMAKI	GASTROPODA
	PŁUCODYSZNE	PULMONATA
97	Bursztynka pospolita	Succinea putris	Światowa Czerwona księga (LC)
98	Ślimak winniczek	Helix pomatia	Ochrona częściowa, Światowa Czerwona księga (LC), Konwencja Berneńska zał. III
99	Ślimak zaroślowy	Arianta arbustorum	Światowa Czerwona księga (LC)
100	Wstężyk gajowy	Cepaea nemoralis	Światowa Czerwona księga (LC)

	PANCERZOWCE	MALACOSTRACA
	DZIESIĘCIONOGI	DECAPODA
101	Rak rzeczny (szlachetny)	Astacus astacus	Ochrona częściowa, Polska czerwona księga (VU), Światowa Czerwona Księga (VU), Dyrektywa Siedliskowa zał. V, Konwencja Berneńska zał. III

	OWADY	INSECTA
	MOTYLE	LEPIDOPTERA
102	Czerwończyk nieparek	Lycaena dispar	Ochrona ścisła, Polska czerwona księga (LR), Światowa Czerwona Księga (NT), Dyrektywa Siedliskowa zał. II i IV, Konwencja Berneńska zał. III
103	Mieniak strużnik	Apatura ilia	Światowa Czerwona Księga (LC)
104	Modraszek nausitous	Maculinea nausithous	Ochrona ścisła czynna, Polska czerwona księga (LR), Światowa Czerwona księga (NT), Dyrektywa Siedliskowa zał. II i IV, Konwencja Berneńska zał. III
105	Modraszek telejus	Maculinea teleius	Ochrona ścisła czynna, Polska czerwona księga (LR), Światowa Czerwona księga (NT), Dyrektywa Siedliskowa zał. II i IV, Konwencja Berneńska zał. III
106	Paź królowej	Papilio machaon	Światowa Czerwona Księga (LC)
107	Przestrojnik trawnik	Aphantopus hyperantus	Światowa Czerwona Księga (LC)
108	Rusałka admirał	Vanessa atalanta	Światowa Czerwona Księga (LC)
109	Rusałka pokrzywnik	Aglais urticae	Światowa Czerwona Księga (LC)
110	Zorzynek rzeżuchowiec	Anthocharis cardamines	Światowa Czerwona Księga (LC)
	WAŻKI	ODONATA
111	Świtezianka dziewica	Calopteryx virgo	Światowa Czerwona Księga (LC)
112	Ważka płaskobrzucha	Libellula depressa	Światowa Czerwona Księga (LC)

Cenne typy siedlisk

Poniżej lista cennych typów siedlisk występujących na terenie użytku ekologicznego "Dolina Wilgi".

Kod siedliska	Opis
	KORYTO RZEKI WILGI (z przylegającymi zadrzewieniami)
	Lasy łęgowe
91E0	Łęgi wierzbowe, topolowe, olszowe i jesionowe Cenne gatunki roślin: Pierwiosnka wyniosła (Primula elatior) częściowo chroniony Wyka zaroślowa (Vicia dumetorum) Polska czerwona lista (NT-bliski zagrożenia) Skrzyp olbrzymi (Equisetum telmateia) chroniony do 2014 r.
91F0	Lasy łęgowe dębowo-wiązowo-jesionowe Cenne gatunki roślin: Pierwiosnka wyniosła (Primula elatior) częściowo chroniony Wyka zaroślowa (Vicia dumetorum) Polska czerwona lista (NT-bliski zagrożenia) Skrzyp olbrzymi (Equisetum telmateia) chroniony do 2014 r.

	OBSZAR 1 (bezpośrednio przylegający do zalesionego koryta Wilgi)
	Kompleks wilgotnych zbiorowisk łąkowo-szuwarowych
	Łąki ostrożeniowe (zespół Cirsietum rivularis) Cenne gatunki zwierząt: Gąsiorek (Lanio collurio)
	Zespół sitowia leśnego (Scirpetum sylvatici) Cenne gatunki zwierząt: Gąsiorek (Lanio collurio)
	Szuwary wielkoturzycowe (Magnocaricion) zwłaszcza fitocenozy zespołu turzycy zaostrzonej (Caricetum gracilis) Cenne gatunki zwierząt: Gąsiorek (Lanio collurio)
	Ziołorośla wiązówkowe reprezentujące klasycznie wykształcony zespół Filipendulo-Geranietum Cenne gatunki zwierząt: Gąsiorek (Lanio collurio)
	Łąka świeża
6510	Niżowe i górskie świeże łąki użytkowane ekstensywnie - zespół rajgrasu wyniosłego (Arrhenatheretum elatioris) Cenne gatunki roślin: Krwiściąg lekarski (Sanguisorba officinalis) gatunek kluczowy dla populacji podawanych z rejonu inwentaryzacji rzadkich gatunków motyli Cenne gatunki zwierząt: Modraszek telejus (Phengaris teleius) Gąsiorek (Lanius collurio)

	OBSZAR 2
	Las grądowy
9170	Grąd środkowoeuropejski i subkontynentalny - zespół Tilio-Carpinetum Cenne gatunki roślin: Lilia złotogłów (Lilium martagon) ochrona ścisła Cenne gatunki zwierząt: Dzięcioł czarny (Dryocopus martius) ochrona ścisła. Wymaga ochrony czynnej.
	Kompleks zbiorowisk łąkowych w tym łąk wilgotnych (rz. Molinietalia)
	Łąki świeże ze związku Arrhenahheion zwłaszcza fitocenozy zespołu wyczyńca łąkowego (Alopecuretum pratensis) Cenne gatunki roślin: Skrzyp olbrzymi (Scripetum sylvatici) ochrona do 2014 r. Cenne gatunki zwierząt: Derkacz (Crex crex) Gąsiorek (Lanius collurio)
	Łąki ostrożeniowe – zespół Cirsietum rivularis Cenne gatunki roślin: Skrzyp olbrzymi (Scripetum sylvatici) ochrona do 2014 r. Cenne gatunki zwierząt: Derkacz (Crex crex) Gąsiorek (Lanius collurio)
	Zespół sitowia leśnego (Scripetum sylvatici) Cenne gatunki roślin: Skrzyp olbrzymi (Scripetum sylvatici) ochrona do 2014 r. Cenne gatunki zwierząt: Derkacz (Crex crex) Gąsiorek (Lanius collurio)
	Las łęgowy nad lewym dopływem Wilgi z płatami z dominacją skrzypu olbrzymiego
91E0	Lasy łęgowe i nadrzeczne zarośla wierzbowe Cenne gatunki roślin: Lilia złotogłów (Lilium martagon) ochrona ścisła Mokradłoszka zaostrzona (Callirgonella cuspidata) ochrona częściowa Skrzyp olbrzymi (Scripetum sylvatici) ochrona do 2014 r. Cenne gatunki zwierząt: Derkacz (Crex crex) Dzięcioł czarny (Dryocopus martius) ochrona ścisła. Wymaga ochrony czynnej. Gąsiorek (Lanius collurio)

	OBSZAR 3
	Płaty ziołorośli lepiężnikowych – zespół Phalarido-Petasitetum hybridi
6430	Ziołorośla górskie i ziołorośla nadrzeczne Cenne gatunki roślin: Mokradłoszka zaostrzona (Callirgonella cuspidata) ochrona częściowa Mitrówka (smardz) półwolna (Morchella gigas) częściowo chroniona i zamieszczona na czerwonej liście grzybów z kategorią R-rzadki
	Płaty łąk ostrożeniowych (Cirsietum rivularis) Cenne gatunki roślin: Mokradłoszka zaostrzona (Callirgonella cuspidata) ochrona częściowa Mitrówka (smardz) półwolna (Morchella gigas) częściowo chroniona i zamieszczona na czerwonej liście grzybów z kategorią R-rzadki
	Ziołorośla wiązówkowe (zw. Filpendulion) Cenne gatunki roślin: Mokradłoszka zaostrzona (Callirgonella cuspidata) ochrona częściowa Mitrówka (smardz) półwolna (Morchella gigas) częściowo chroniona i zamieszczona na czerwonej liście grzybów z kategorią R-rzadki

	OBSZAR 4
	Płaty ziołorośli lepiężnikowych – zespół Phalarido-Petasitetum hybridi
6430	Ziołorośla górskie i ziołorośla nadrzeczne Cenne gatunki roślin: Mokradłoszka zaostrzona (Callirgonella cuspidata) ochrona częściowa Krwiściąg lekarski (Sanguisorba officinalis) (niezbyt licznie) – gatunek kluczowy dla populacji podawanych z rejonu inwentaryzacji rzadkich gatunków motyli

	OBSZAR 5
	Kompleks zbiorowisk łąkowo-szuwarowych
	Płaty szuwarów wielkoturzycowych (zw. Magnocaricion), płat łąki ostrożeniowej (zespół Cirsietum rivularis), łąka z sitowiem leśnym (zespół Scirpetum sylvaatici), płaty kosaćca żółtego (Iridetum pseudacori), ziołorośla wiązówkowe (zw. Filipendulion) Cenne gatunki zwierząt: Derkacz (Crex crex) Czerwończyk nieparek (Lycaena dispar)
	Łozowiska
	Płaty łozowisk (zespół Salicetum pentandro-cinereae) Cenne gatunki zwierząt: Derkacz (Crex crex) Czerwończyk nieparek (Lycaena dispar)

	OBSZAR 6
	Łąki z dużym udziałem krwiściągu lekarskiego
	Płaty łąk ze szczególnie dużym udziałem krwiściągu lekarskiego (Sanguisorba officinalis) Cenne gatunki roślin: Krwiściąg lekarski (Sanguisorba officinalis) licznie ! gatunek kluczowy dla populacji podawanych z rejonu inwentaryzacji rzadkich motyli. Cenne gatunki zwierząt: Modraszek telejus (Phengaris teleius) Modraszek nausitous (Phengaris nausithous)
	Wilgotne łąki w tym płat łąki ostrożeniowej (Cirsietum rivularis) Cenne gatunki roślin: Krwiściąg lekarski (Sanguisorba officinalis) licznie ! gatunek kluczowy dla populacji podawanych z rejonu inwentaryzacji rzadkich motyli. Cenne gatunki zwierząt: Modraszek telejus (Phengaris teleius) Modraszek nausitous (Phengaris nausithous)
	Łozowiska
	Płaty łozowisk (zespół Salicetum pentandro-cinereae) Cenne gatunki zwierząt: Derkacz (Crex crex) Czerwończyk nieparek (Lycaena dispar)

	OBSZAR 7
	Łąki z dużym udziałem krwiściągu lekarskiego
	Płaty łąk ze szczególnie dużym udziałem krwiściągu lekarskiego (Sanguisorba officinalis) Cenne gatunki roślin: Krwiściąg lekarski (Sanguisorba officinalis) licznie ! gatunek kluczowy dla populacji podawanych z rejonu inwentaryzacji rzadkich motyli. Cenne gatunki zwierząt: Modraszek telejus (Phengaris teleius) Modraszek nausitous (Phengaris nausithous)
	Wilgotne łąki w tym płat łąki ostrożeniowej (Cirsietum rivularis) Cenne gatunki roślin: Krwiściąg lekarski (Sanguisorba officinalis) licznie ! gatunek kluczowy dla populacji podawanych z rejonu inwentaryzacji rzadkich motyli. Cenne gatunki zwierząt: Modraszek telejus (Phengaris teleius) Modraszek nausitous (Phengaris nausithous)
	Łąka świeża zespół rajgrasu wyniosłego (Arrhenatherum elatius)
6510	Niżowe i górskie świeże łąki użytkowane ekstensywnie Cenne gatunki roślin: Krwiściąg lekarski (Sanguisorba officinalis) licznie ! gatunek kluczowy dla populacji podawanych z rejonu inwentaryzacji rzadkich motyli. Cenne gatunki zwierząt: Modraszek telejus (Phengaris teleius) Modraszek nausitous (Phengaris nausithous)

	OBSZAR 8
	Łąki z dużym udziałem krwiściągu lekarskiego
	Płaty łąk ze szczególnie dużym udziałem krwiściągu lekarskiego (Sanguisorba officinalis) Cenne gatunki roślin: Krwiściąg lekarski (Sanguisorba officinalis) licznie ! gatunek kluczowy dla populacji podawanych z rejonu inwentaryzacji rzadkich motyli. Cenne gatunki zwierząt: Modraszek telejus (Phengaris teleius) Modraszek nausitous (Phengaris nausithous) Czerwończyk nieparek (Lycaena dispar)
	Płat ziołorośli lepiężnikowych (zespół Phalarido-Petasitetum hybridi)
	Płat ziołorośli lepiężnikowych (zespół Phalarido-Petasitetum hybridi) Cenne gatunki roślin: Krwiściąg lekarski (Sanguisorba officinalis) licznie ! gatunek kluczowy dla populacji podawanych z rejonu inwentaryzacji rzadkich motyli. Cenne gatunki zwierząt: Modraszek telejus (Phengaris teleius) Modraszek nausitous (Phengaris nausithous) Czerwończyk nieparek (Lycaena dispar)

	OBSZAR 9
	Łąki z dużym udziałem krwiściągu lekarskiego
	Płaty łąk ze szczególnie dużym udziałem krwiściągu lekarskiego (Sanguisorba officinalis) Cenne gatunki roślin: Krwiściąg lekarski (Sanguisorba officinalis) licznie ! gatunek kluczowy dla populacji podawanych z rejonu inwentaryzacji rzadkich motyli, Turzyca Hartmana (Carex hartmanii) polska czerwona lista (NT-bliski zagrożenia) ustępuje w wielu rejonach Polski (w tym w okolicach Krakowa) ze względu na zanik jej siedlisk.
	Kompleks wilgotnych zbiorowisk łąkowo-szuwarowych
	Płat łąki ostrożeniowej (Cirsietum rivularis) Cenne gatunki roślin: Krwiściąg lekarski (Sanguisorba officinalis) licznie ! gatunek kluczowy dla populacji podawanych z rejonu inwentaryzacji rzadkich motyli, Turzyca Hartmana (Carex hartmanii) polska czerwona lista (NT-bliski zagrożenia) ustępuje w wielu rejonach Polski (w tym w okolicach Krakowa) ze względu na zanik jej siedlisk.
	Płat wilgotnej łąki z ziołoroślami wiązówkowymi (zw. Filipendulion) Cenne gatunki roślin: Krwiściąg lekarski (Sanguisorba officinalis) licznie ! gatunek kluczowy dla populacji podawanych z rejonu inwentaryzacji rzadkich motyli, Turzyca Hartmana (Carex hartmanii) polska czerwona lista (NT-bliski zagrożenia) ustępuje w wielu rejonach Polski (w tym w okolicach Krakowa) ze względu na zanik jej siedlisk.
	Płaty szuwarów wielkoturzycowych (zw. Magnocaricion) Cenne gatunki roślin: Krwiściąg lekarski (Sanguisorba officinalis) licznie ! gatunek kluczowy dla populacji podawanych z rejonu inwentaryzacji rzadkich motyli, Turzyca Hartmana (Carex hartmanii) polska czerwona lista (NT-bliski zagrożenia) ustępuje w wielu rejonach Polski (w tym w okolicach Krakowa) ze względu na zanik jej siedlisk.
	Płaty szuwarów trzcinowych (zw. Phragmition) przylegające do niewielkiego zbiornika wodnego Cenne gatunki roślin: Krwiściąg lekarski (Sanguisorba officinalis) licznie ! gatunek kluczowy dla populacji podawanych z rejonu inwentaryzacji rzadkich motyli, Turzyca Hartmana (Carex hartmanii) polska czerwona lista (NT-bliski zagrożenia) ustępuje w wielu rejonach Polski (w tym w okolicach Krakowa) ze względu na zanik jej siedlisk.

	OBSZAR 10
	Staw
	Staw - miejsce rozrodu płazów Cenne gatunki zwierząt: Żaby zielone

	OBSZAR 11
	Staw
	Staw - miejsce rozrodu płazów Cenne gatunki zwierząt: Żaba trawna (Rana temporaria) Ropucha szara (Bufo bufo) Rzekotka drzewna (Hyla arborea) Traszka zwyczajna (Lissotriton vulgaris)

	OBSZAR 12
	Łąki z dużym udziałem krwiściągu lekarskiego
	Łąki z dużym udziałem krwiściągu lekarskiego (Sanguisorba officinalis) Cenne gatunki roślin: Krwiściąg lekarski (Sanguisorba officinalis) dość licznie gatunek kluczowy dla populacji podawanych z rejonu inwentaryzacji rzadkich motyli. Turzyca Hartmana (Carex hartmanii) polska czerwona lista (NT-bliski zagrożenia) ustępuje w wielu rejonach Polski (w tym w okolicach Krakowa) ze względu na zanik jej siedlisk. Cenne gatunki zwierząt: Modraszek telejus (Phengaris teleius) Modraszek nausitous (Phengaris nausithous)

	Obszary o wybitnych walorach przyrodniczych, proponowane do objęcia ochroną poza korytem Wilgi
	Murawy kserotermiczne
6210	Płat murawy kserotermicznej. Występuje tu szereg gatunków ciepło- i wapieniolubnych, dla których jest to jedyne miejsce występowania w tym rejonie, często są to rośliny niebyt częste lub rzadkie w całych Karpatach.

Stowarzyszenie "RatujMY Dolinę Wilgi"

ul. Brata Alojzego Kosiby 6/1
32-020 Wieliczka
mail: kontakt@ratujmydolinewilgi.pl
tel. 602 199 493
regon: 522203070
nip: 6832121912

Stowarzyszenie

O nas

Stowarzyszenie "RatujMY Dolinę Wilgi"

Statut stowarzyszenia "RatujMY Dolinę Wilgi"

Co robimy

Ochrona rzeki Wilgi

Monitoring

Użytek ekologiczny "Dolina Wilgi"

Wsparcie akcji proekologicznych

Protest przeciwko korytarzom drogi S7 przez użytek ekologiczny "Dolina Wilgi"

Rzeka Wilga

Rzeka Wilga

Użytek ekologiczny "Dolina Wilgi"

Gatunki chronione flory

Gatunki chronione fauny

Cenne typy siedlisk

Albumy zdjęć

Kontakt

Stowarzyszenie "RatujMY Dolinę Wilgi"